21 regels
Ik krijg een uitkering of pensioen
Om uw uitkering niet te verliezen: hoe lang u in het buitenland mag blijven en wat u moet aangeven.
- ☐ Verboden: Is het een misdrijf om met een valse sms van de bank geld te vragen? Wat moet ik doen als ik zo'n bericht krijg? — Ja, oplichting is een misdrijf van niveau 3. Krijgt u zo'n bericht? Klik niet op de link, deel geen codes of kaartgegevens en meld het bericht.
- ☐ Verboden: Mag ik zwartwerken terwijl ik een werkloosheidsuitkering krijg? — Nee. Zwartwerken terwijl u een uitkering krijgt, is sociale fraude. Uw uitkering wordt geschorst, het geld dat u onterecht kreeg, wordt teruggevorderd en er kan een strafzaak worden gestart.
- ☐ Verboden: Mag ik me op een ander adres inschrijven, of iemand op mijn adres laten inschrijven, om meer steun te krijgen? — Nee. Uzelf of iemand anders inschrijven op een adres waar men niet echt woont, is een valse verklaring. Dat kan leiden tot vervolging voor valsheid in geschrifte of oplichting.
- ☐ Verboden: Mag ik een vals loonbriefje, huurcontract of diploma gebruiken om een woning te huren of werk te vinden? — Nee. Een vals document maken en het bewust gebruiken, zijn allebei misdrijven (niveau 3). Ook als iemand anders het document heeft gemaakt, bent u verantwoordelijk als u het gebruikt terwijl u weet dat het vals is.
- ☐ Verboden: Mag ik thuisblijven van het werk met een gekocht of zelf aangepast doktersbriefje terwijl ik niet ziek ben? — Nee. Een vals of aangepast doktersbriefje is valsheid in geschriften (niveau 3). U kunt ook uw job en uw uitkering verliezen.
- ☐ Verplicht: Moet ik mijn huis, bouwgrond of akker in het buitenland aangeven in België? — Ja. Bent u in België belastingplichtig, dan moet u elk onroerend goed in het buitenland apart aangeven bij de FOD Financiën. Een nieuw gekocht goed geeft u aan binnen 4 maanden; wie pas in België komt wonen, moet een goed dat hij al bezit binnen 30 dagen aangeven.
- ☐ Verplicht: Moet ik mijn eigendom in het buitenland melden als ik steun krijg van het OCMW/CPAS? — Ja. Bij een aanvraag voor een leefloon moet u alle eigendommen en inkomsten aangeven, ook die in het buitenland.
- ☐ Verplicht: Ik blijf een paar maanden of langer dan een jaar in het buitenland; moet ik dat aan de gemeente melden? — In de meeste gevallen wel. Vreemdelingen met een verblijfskaart moeten een afwezigheid van meer dan 3 maanden vooraf aan de gemeente melden. Een afwezigheid van meer dan 1 jaar kan het verblijfsrecht doen vervallen.
- ☐ Verplicht: Ik ben ziek en kan niet gaan werken. Wanneer moet ik mijn werkgever verwittigen en moet ik een medisch attest binnenbrengen? — Ja. U moet uw werkgever onmiddellijk verwittigen. Vraagt hij een medisch attest, dan moet u dat meestal binnen 2 werkdagen bezorgen. Voor de eerste ziektedag hebt u 2 keer per jaar mogelijk geen attest nodig.
- ☐ Verplicht: Moet ik elk jaar een belastingaangifte indienen? Moet ik iets doen met het 'voorstel' van de FOD Financiën? — Ja. Vanaf 18 jaar moet u elk jaar aangifte doen, ook als u geen inkomen had. Stuurt de FOD Financiën u een kant-en-klaar voorstel? Dan kan het volstaan dat u het controleert.
- ☐ Onder voorwaarden: Mag ik mijn eigen geneesmiddelen of geneesmiddelen voor mijn moeder uit een land buiten de EU meebrengen? — Voor eigen gebruik mag dat, met een voorschrift of een doktersattest en in een hoeveelheid die past bij uw behandeling. Laat de maximaal toegelaten hoeveelheid vóór uw vertrek bevestigen door de bevoegde instantie. Geneesmiddelen verkopen is verboden.
- ☐ Onder voorwaarden: Hoelang mag ik in het buitenland blijven als ik een inkomensgarantie voor ouderen (IGO/GRAPA) krijg? — Maximaal 29 dagen per jaar. Elke reis naar het buitenland van meer dan 5 dagen (6 nachten) moet u vóór uw vertrek melden aan de Federale Pensioendienst. De dag van vertrek en de dag van terugkeer tellen niet mee.
- ☐ Onder voorwaarden: Mag ik op vakantie naar het buitenland als ik een werkloosheidsuitkering krijg? — Ja. U hebt recht op 24 dagen (4 weken) vakantie per jaar en u mag die vakantie in het buitenland doorbrengen. Wilt u langer blijven, vraag het dan vooraf na bij uw uitbetalingsinstelling.
- ☐ Onder voorwaarden: Mag ik in een sociale woning wonen als ik een huis in het buitenland heb? — In principe niet. In Vlaanderen mag u voor een sociale woning nergens ter wereld, ook niet in het buitenland, een woning of bouwgrond volledig in eigendom hebben. U verklaart dit schriftelijk. Vraag de voorwaarden in Wallonië en Brussel na bij uw eigen sociale huisvestingsmaatschappij.
- ☐ Onder voorwaarden: Mag ik naar het buitenland gaan terwijl ik ziek ben (en een ziekte-uitkering krijg)? — Ja, maar vóór u buiten de EU reist, moet u toestemming vragen aan de adviserend arts van uw ziekenfonds. Voor een reis binnen de EU volstaat het om dat tijdig te melden.
- ☐ Onder voorwaarden: Moet ik de kosten van het woonzorgcentrum van mijn moeder of vader betalen? — Onder voorwaarden. Kinderen hebben een onderhoudsplicht tegenover ouders die behoeftig zijn. Is het geld van de ouder niet genoeg? Dan betaalt het OCMW / CPAS het verschil en kan het een deel daarvan, afhankelijk van uw inkomen, van u terugvragen.
- ☐ Onder voorwaarden: Mijn moeder kan haar eigen zaken niet meer regelen; mag ik in haar naam bankverrichtingen doen en beslissingen nemen? — Niet zomaar. U hebt een bewindvoerder nodig die de vrederechter aanstelt, of een zorgvolmacht die uw moeder vooraf heeft gegeven en die geregistreerd is.
- ☐ Onder voorwaarden: Mogen familieleden en vrienden mij gratis helpen als ik mijn eigen huis bouw of verbouw? — Onder voorwaarden. Af en toe gratis hulp van naaste familieleden, zonder instructies, is meestal geen probleem. Regelmatige of betaalde hulp, of niet-gemelde hulp van iemand met een werkloosheidsuitkering, kan wel problemen opleveren.
- ☐ Onder voorwaarden: Is de werkloosheidsuitkering niet langer onbeperkt in de tijd? Hoelang kan ik ze krijgen na de hervorming van 2026? — Nee, voor de meeste mensen is ze niet langer onbeperkt. Sinds 1 maart 2026 duurt de uitkering bij nieuwe aanvragen maximaal 24 maanden; sommige groepen vallen buiten die beperking. U moet wel voldoende gewerkt hebben, ingeschreven zijn als werkzoekende en beschikbaar zijn voor de arbeidsmarkt.
- ☐ Onder voorwaarden: Ik ga op vakantie naar het buitenland. Geldt mijn Belgische ziekteverzekering daar als ik ziek word? — Gedeeltelijk. De Europese ziekteverzekeringskaart geldt alleen in de EU-landen en enkele andere Europese landen. Gaat u naar een land waarmee België een overeenkomst over sociale zekerheid heeft? Vraag dan bij uw ziekenfonds een document voor dat land. Controleer voor andere landen uw reisverzekering.
- ☐ Onder voorwaarden: Wat is een flexi-job? Wie mag het doen, hoeveel mag ik belastingvrij verdienen en waar moet ik op letten? — Een flexi-job is een bijbaan voor wie in zijn hoofdjob minstens 4/5 werkt of gepensioneerd is. De werknemer betaalt geen bijdragen; wie niet gepensioneerd is, betaalt in 2026 ook geen belasting tot 18.440 € per jaar. Zijn de voorwaarden niet vervuld, dan geldt het als een gewone job.
Doe dit niet (5)
StrafrechtVerboden· Strafwetboek, niveau 3
Is het een misdrijf om met een valse sms van de bank geld te vragen? Wat moet ik doen als ik zo'n bericht krijg?
Ja, oplichting is een misdrijf van niveau 3. Krijgt u zo'n bericht? Klik niet op de link, deel geen codes of kaartgegevens en meld het bericht.Regel openen Werk en geldVerbodenMag ik zwartwerken terwijl ik een werkloosheidsuitkering krijg?
Nee. Zwartwerken terwijl u een uitkering krijgt, is sociale fraude. Uw uitkering wordt geschorst, het geld dat u onterecht kreeg, wordt teruggevorderd en er kan een strafzaak worden gestart.Regel openen Identiteit en adresVerboden· Strafwetboek, niveau 3Mag ik me op een ander adres inschrijven, of iemand op mijn adres laten inschrijven, om meer steun te krijgen?
Nee. Uzelf of iemand anders inschrijven op een adres waar men niet echt woont, is een valse verklaring. Dat kan leiden tot vervolging voor valsheid in geschrifte of oplichting.Regel openen StrafrechtVerboden· Strafwetboek, niveau 3Mag ik een vals loonbriefje, huurcontract of diploma gebruiken om een woning te huren of werk te vinden?
Nee. Een vals document maken en het bewust gebruiken, zijn allebei misdrijven (niveau 3). Ook als iemand anders het document heeft gemaakt, bent u verantwoordelijk als u het gebruikt terwijl u weet dat het vals is.Regel openen StrafrechtVerboden· Strafwetboek, niveau 3Mag ik thuisblijven van het werk met een gekocht of zelf aangepast doktersbriefje terwijl ik niet ziek ben?
Nee. Een vals of aangepast doktersbriefje is valsheid in geschriften (niveau 3). U kunt ook uw job en uw uitkering verliezen.Regel openenDit moet u doen (5)
Werk en geldVerplicht
Moet ik mijn huis, bouwgrond of akker in het buitenland aangeven in België?
Ja. Bent u in België belastingplichtig, dan moet u elk onroerend goed in het buitenland apart aangeven bij de FOD Financiën. Een nieuw gekocht goed geeft u aan binnen 4 maanden; wie pas in België komt wonen, moet een goed dat hij al bezit binnen 30 dagen aangeven.Regel openen Sociale rechtenVerplichtMoet ik mijn eigendom in het buitenland melden als ik steun krijg van het OCMW/CPAS?
Ja. Bij een aanvraag voor een leefloon moet u alle eigendommen en inkomsten aangeven, ook die in het buitenland.Regel openen Identiteit en adresVerplichtIk blijf een paar maanden of langer dan een jaar in het buitenland; moet ik dat aan de gemeente melden?
In de meeste gevallen wel. Vreemdelingen met een verblijfskaart moeten een afwezigheid van meer dan 3 maanden vooraf aan de gemeente melden. Een afwezigheid van meer dan 1 jaar kan het verblijfsrecht doen vervallen.Regel openen Werk en geldVerplichtIk ben ziek en kan niet gaan werken. Wanneer moet ik mijn werkgever verwittigen en moet ik een medisch attest binnenbrengen?
Ja. U moet uw werkgever onmiddellijk verwittigen. Vraagt hij een medisch attest, dan moet u dat meestal binnen 2 werkdagen bezorgen. Voor de eerste ziektedag hebt u 2 keer per jaar mogelijk geen attest nodig.Regel openen Werk en geldVerplichtMoet ik elk jaar een belastingaangifte indienen? Moet ik iets doen met het 'voorstel' van de FOD Financiën?
Ja. Vanaf 18 jaar moet u elk jaar aangifte doen, ook als u geen inkomen had. Stuurt de FOD Financiën u een kant-en-klaar voorstel? Dan kan het volstaan dat u het controleert.Regel openenHangt af van de situatie (11)
Reizen en douaneOnder voorwaarden
