56 regels

Ik ben jong (14–25)

Cannabis, messen, sociale media, uw bankrekening laten gebruiken door iemand anders en de e-step: de risico's die jongeren het vaakst tegenkomen.

☐ Verboden: Wat gebeurt er als ik met de auto rijd nadat ik cannabis heb gerookt? — Rijden onder invloed van drugs is verboden en er geldt nultolerantie. Is de speekseltest positief, dan mag u minstens 12 uur niet rijden. Uw rijbewijs kan 15 dagen worden ingetrokken en het dossier gaat naar de rechter.
☐ Verboden: Mag ik op mijn telefoon kijken terwijl ik voor een rood licht wacht? — Nee. Tijdens het rijden mag u uw telefoon niet in de hand houden of bedienen, ook niet als u voor een rood licht of in de file wacht. Dit is een overtreding van de derde graad en uw rijbewijs kan 15 dagen worden ingetrokken.
☐ Verboden: Mag ik mijn dochter of zoon dwingen te trouwen met iemand die hij of zij niet wil? — Nee. Iemand dwingen te trouwen is een misdrijf (niveau 3). Een kennismaking via de familie mag, maar de jongere beslist uiteindelijk zelf en in vrijheid.
☐ Verboden: Mag ik een mes, pepperspray of boksbeugel bij me hebben om mezelf te beschermen? — Nee. Pepperspray, boksbeugels en sommige messen zijn verboden wapens. Dat u het 'om uzelf te beschermen' bij u hebt, maakt het niet toegelaten.
☐ Verboden: Is cannabis in België toegelaten? Mag ik een kleine hoeveelheid bij me hebben? — Nee, cannabis is niet toegelaten. Ook bezit is een misdrijf. Voor eigen gebruik, op een plaats die niet voor iedereen toegankelijk is en zonder verzwarende omstandigheden, valt het onder het lichtste niveau (niveau 1). Op straat of in een park is het niveau 2. Op verkoop staan zeer zware straffen.
☐ Verboden: Wat gebeurt er als ik iemand sla tijdens een vechtpartij? Is het ook een misdrijf als hij begonnen is? — Meestal wel. Dat de ander begonnen is, geeft u op zich nog geen gelijk. Alleen een evenredige verdediging tegen een zware en plotse aanval waaraan u niet kunt ontsnappen, is wettige verdediging. Opzettelijke slagen en verwondingen worden bestraft van niveau 1 tot 3, afhankelijk van hoe ernstig de verwondingen zijn. Overlijdt de persoon, dan is het niveau 4.
☐ Verboden: Mag ik iemand mijn bankkaart of rekening laten gebruiken voor een paar honderd euro? — Nee, doe dat niet. Het geld dat over uw rekening gaat, komt vaak van oplichting. Weet u of moet u weten dat het geld van een misdrijf komt? Dan is het witwassen (niveau 3) als u dat geld op uw rekening laat staan of doorstort.
☐ Verboden: Is het een misdrijf om iemand op WhatsApp te beledigen of 'ik vind je wel' te schrijven? — Dat kan. Een bedreiging die iemand ernstig bang maakt, is een misdrijf: dreigen met een zware aanslag, zoals doden, is niveau 2; dreigen met een lichtere aanslag is niveau 1. Belediging en laster zijn misdrijven van niveau 1 als ze in het openbaar gebeuren (bv. in een groep). Een schermafbeelding kan als bewijs worden gebruikt.
☐ Verboden: Is het een misdrijf om een intieme foto van mijn ex te delen of daarmee te dreigen? — Ja, dat is een zwaar misdrijf. Seksuele beelden delen zonder toestemming is niveau 3. Dreigen met zo'n beeld of iemand ermee chanteren is een apart misdrijf.
☐ Verboden: Mag ik stiekem in de telefoon of het Instagram-account van mijn partner kijken als ik het wachtwoord ken? — Nee. Zonder toestemming binnendringen in de telefoon of het account van iemand anders is een misdrijf (niveau 2). Dat het om uw partner gaat, verandert daar niets aan.
☐ Verboden: Is het een misdrijf om na de scheiding mijn ex voortdurend te bellen, berichten te sturen of voor zijn of haar huis te wachten? — Ja. Belaging is een misdrijf van niveau 2; in verzwarende omstandigheden is het niveau 3.
☐ Verboden: Mag ik zwartwerken terwijl ik een werkloosheidsuitkering krijg? — Nee. Zwartwerken terwijl u een uitkering krijgt, is sociale fraude. Uw uitkering wordt geschorst, het geld dat u onterecht kreeg, wordt teruggevorderd en er kan een strafzaak worden gestart.
☐ Verboden: Mag ik bellen tijdens het fietsen of zonder licht rijden? — Nee. Ook op de fiets is het verboden uw telefoon in de hand te houden, en in het donker zijn voor- en achterlicht verplicht. De alcoholgrenzen gelden ook voor fietsers.
☐ Verboden: Ik heb een geparkeerde auto geschramd en niemand heeft het gezien; mag ik wegrijden? — Nee. Wegrijden om aan de vaststellingen te ontsnappen terwijl u weet dat u bij een ongeval betrokken was, is een misdrijf: vluchtmisdrijf. Ook als het ongeval niet uw schuld was. Is de eigenaar er niet? Laat dan uw naam en adres achter of verwittig de politie.
☐ Verboden: Mag ik een vals loonbriefje, huurcontract of diploma gebruiken om een woning te huren of werk te vinden? — Nee. Een vals document maken en het bewust gebruiken, zijn allebei misdrijven (niveau 3). Ook als iemand anders het document heeft gemaakt, bent u verantwoordelijk als u het gebruikt terwijl u weet dat het vals is.
☐ Verboden: Mag ik thuisblijven van het werk met een gekocht of zelf aangepast doktersbriefje terwijl ik niet ziek ben? — Nee. Een vals of aangepast doktersbriefje is valsheid in geschriften (niveau 3). U kunt ook uw job en uw uitkering verliezen.
☐ Verboden: Is een bericht op sociale media dat oproept tot haat of geweld tegen een groep een misdrijf? — Ja. In het openbaar aanzetten tot discriminatie, haat of geweld tegen een persoon of groep is een misdrijf (niveau 2). Deze regel beschermt ook migranten en vluchtelingen die worden geviseerd omwille van hun afkomst of geloof.
☐ Verboden: Wat moet ik doen als ik word aangevallen omwille van mijn afkomst of geloof? Is dat een zwaarder misdrijf? — Ja, het is zwaarder. Geweld omwille van afkomst, geloof of een gelijkaardig kenmerk is geweld met een discriminerende drijfveer (niveau 2–5). Bent u slachtoffer? Neem dan contact op met de politie en met Unia.
☐ Verboden: Mag ik op straat mijn gezicht zo bedekken dat ik niet herkenbaar ben? Valt een hoofddoek onder dit verbod? — Nee. Op openbaar toegankelijke plaatsen is kleding die het gezicht onherkenbaar maakt verboden (niveau 1). Een hoofddoek die het gezicht vrijlaat, valt niet onder dit verbod.
☐ Verboden: Mag ik voor mezelf namaaktassen, -horloges of -kleding (vals merk) uit het buitenland meebrengen? — Nee. Namaakproducten naar België brengen is verboden. De douane kan het product in beslag nemen en een geldboete opleggen.
☐ Verboden: Is iets kleins uit de supermarkt meenemen zonder te betalen ook diefstal? — Ja. Hoe klein de waarde ook is, diefstal is een misdrijf (niveau 2). Als er geweld of bedreiging wordt gebruikt, is de straf niveau 3.
☐ Verboden: Is graffiti spuiten op een muur of schade toebrengen aan een auto of bushokje een misdrijf? — Ja. Zonder toestemming graffiti aanbrengen op andermans eigendom of het beschadigen is vandalisme. Bij gebouwen, voertuigen en gemeenschappelijke voorzieningen is de straf zwaarder (niveau 2). Ook de gemeente kan een administratieve geldboete opleggen.
☐ Verboden: Wat gebeurt er als ik in het verkeer iemands dood veroorzaak of iemand verwond? Wordt de straf zwaarder bij alcohol, gsm-gebruik of door het rood rijden? — Door een ernstige onvoorzichtigheid in het verkeer iemands dood veroorzaken, is een misdrijf (niveau 3). Bij een rood licht, een gsm in de hand, dronkenschap of een zware snelheidsovertreding is het niveau 4: 5 – 10 jaar gevangenisstraf.
☐ Verboden: Is het een misdrijf om een video met kindermisbruik die in een WhatsApp-groep binnenkomt te openen, te bewaren of 'als waarschuwing' te delen? — Ja, dat kan. Bewust toegang zoeken tot beelden van kindermisbruik is een misdrijf (niveau 2); ze bewust bewaren of delen is zwaarder (niveau 3). Deel ze zelfs niet als waarschuwing; meld het aan de politie of Child Focus.
☐ Verboden: Is het een misdrijf om op sociale media iets te posten dat een terreuraanslag verheerlijkt of oproept om een terroristische organisatie te steunen? — Ja, dat kan. Terroristische misdrijven in het openbaar verheerlijken, rechtvaardigen of ertoe aanzetten is een misdrijf als het met dat opzet gebeurt en een ernstig risico op een nieuw misdrijf doet ontstaan (niveau 3–4). Bewust steun geven aan een terroristische groep is ook een misdrijf.
☐ Verboden: Wordt geweld tegen een politieagent, arts, leerkracht of buschauffeur vanwege zijn werk zwaarder bestraft? — Ja. Geweld tegen een persoon met een maatschappelijke functie, naar aanleiding van de uitoefening van die functie, wordt een niveau zwaarder bestraft dan gewoon geweld (niveau 2–5). Die persoon naar aanleiding van zijn functie opzettelijk doden is niveau 8; de wet voorziet levenslange gevangenisstraf.
☐ Verboden: Is het een misdrijf om iemand met geweld vast te houden zodat een schuld wordt betaald? — Ja. Iemand bewust en onrechtmatig vasthouden is vrijheidsberoving (niveau 3). Iemand vasthouden als borg voor de uitvoering van een bevel of voorwaarde is gijzeling (niveau 5).
☐ Verplicht: Moet ik mijn identiteitskaart tonen als de politie mij tegenhoudt? Mag ik me verzetten als ik het onterecht vind? — Ja, u moet uw identiteitskaart tonen. Met geweld verzet plegen tegen de politie is een misdrijf (zonder wapen niveau 1, met wapen niveau 2). Vindt u een optreden onterecht? Blijf kalm en dien achteraf een klacht in.
☐ Verplicht: Heb ik een vergunning nodig om te vissen in een rivier of meer? — Ja. Om te vissen in openbare wateren is in principe een visvergunning verplicht, en elk gewest heeft zijn eigen vergunning. Voor jongeren gelden enkele vrijstellingen.
☐ Verplicht: Moet ik mijn identiteitskaart of verblijfskaart altijd bij me hebben? — Ja. Elke Belg moet vanaf 15 jaar zijn identiteitskaart bij zich hebben. Ook vreemdelingen moeten hun verblijfskaart bij zich hebben en tonen als de politie erom vraagt.
☐ Verplicht: Moet ik helpen als ik op straat iemand zie die gewond is of in gevaar verkeert? — Ja. Bewust geen hulp bieden aan iemand in groot gevaar is een misdrijf (niveau 2). U hoeft uzelf niet in gevaar te brengen; 112 bellen is ook hulp.
☐ Verplicht: Heb ik voor een speed pedelec (elektrische fiets tot 45 km/u) een rijbewijs, een helm en een nummerplaat nodig? — Ja. Een speed pedelec is wettelijk een bromfiets klasse P. U moet minstens 16 jaar zijn en u hebt een rijbewijs AM of B, een helm, een inschrijving en een SP-nummerplaat nodig.
☐ Verplicht: Moet ik op een motorfiets of bromfiets een helm en speciale kleding dragen? — Ja. Op een motorfiets en op een bromfiets dragen zowel de bestuurder als de passagier een helm. Op een motorfiets zijn daarnaast handschoenen, een jas met lange mouwen, een lange broek en laarzen die de enkels beschermen verplicht.
☐ Verplicht: De politie hield mij tegen voor een verkeerscontrole: welke documenten moet ik tonen, en mag ik de ademtest weigeren? — Ja, u moet uw rijbewijs tonen; ook de documenten van het voertuig moeten in het voertuig liggen. De ademtest mag u niet weigeren. Wie de test bewust weigert, krijgt dezelfde straf als bij 0,8 promille of meer.
☐ Verplicht: Moet ik elk jaar een belastingaangifte indienen? Moet ik iets doen met het 'voorstel' van de FOD Financiën? — Ja. Vanaf 18 jaar moet u elk jaar aangifte doen, ook als u geen inkomen had. Stuurt de FOD Financiën u een kant-en-klaar voorstel? Dan kan het volstaan dat u het controleert.
☐ Onder voorwaarden: Ik heb een of twee pinten gedronken. Mag ik nog met de auto rijden? — Nee, als uw bloedalcoholgehalte hoger is dan 0,5 promille (0,22 mg/l in de uitgeademde lucht). Voor professionele bestuurders is de grens 0,2 promille. Het veiligst is om helemaal niet te rijden als u gedronken hebt.
☐ Onder voorwaarden: Mag mijn kind een elektrische step gebruiken? Mag dat op het voetpad? — In het verkeer moet uw kind minstens 16 jaar zijn, behalve op plaatsen zoals woonerven en speelstraten. Voor een elektrische step gelden de regels voor fietsers: binnen de bebouwde kom mag u niet op het voetpad rijden, u mag geen tweede persoon meenemen en de maximumsnelheid is 25 km/u.
☐ Onder voorwaarden: Is het een misdrijf om een telefoon te kopen die een kennis heel goedkoop verkoopt? — Ja, dat kan. Bewust gestolen goederen kopen is een misdrijf van niveau 3. Volgens de wet geldt het ook als 'bewust' als u beseft dat het goed gestolen kan zijn. Een verdacht lage prijs is daarom riskant.
☐ Onder voorwaarden: Mag ik barbecueën in het park? — Dat verschilt per gemeente en per park. In veel parken mag u alleen barbecueën op aangeduide plaatsen.
☐ Onder voorwaarden: Mag ik als voetganger de weg oversteken waar ik wil? — Onder voorwaarden. Is er binnen ongeveer 20 meter een oversteekplaats voor voetgangers? Dan moet u die gebruiken. Bij een rood voetgangerslicht mag u niet oversteken, en aan de tram moet u voorrang geven.
☐ Onder voorwaarden: Verlies ik mijn verblijfsvergunning of mijn Belgische nationaliteit als ik voor een misdrijf word veroordeeld? — Onder voorwaarden. Niet elke veroordeling beëindigt automatisch uw verblijf. Maar bij zware of herhaalde misdrijven kan uw verblijf worden beëindigd, en dat kan ook een negatieve invloed hebben op een nationaliteitsaanvraag.
☐ Onder voorwaarden: Mag iemand jonger dan 18 jaar in België trouwen? — In principe niet. De huwelijksleeftijd is 18 jaar. De familierechtbank kan alleen bij ernstige redenen een uitzondering toestaan.
☐ Onder voorwaarden: Mag ik een foto van mijn kind of van iemand anders op sociale media delen? Vanaf welke leeftijd mag mijn kind een account openen? — Onder voorwaarden. Wilt u een foto van een herkenbare persoon buiten de privékring delen? Dan hebt u toestemming nodig. Een kind jonger dan 13 jaar heeft voor sociale media de toestemming van zijn ouders nodig.
☐ Onder voorwaarden: Wat gebeurt er als mijn kind jonger dan 18 jaar een misdrijf pleegt? — Het kind komt meestal voor de jeugdrechtbank. Het doel is eerder opvoeding en herstel van de schade dan straf. Maar een jongere vanaf 16 jaar kan bij een zwaar misdrijf naar een rechtbank voor volwassenen worden verwezen.
☐ Onder voorwaarden: Is stemmen in België verplicht? Wat gebeurt er als ik niet ga stemmen? — Onder voorwaarden. Bij federale, regionale en Europese verkiezingen is het voor kiezers verplicht. In Vlaanderen is het sinds 2024 niet meer verplicht bij lokale en provinciale verkiezingen.
☐ Onder voorwaarden: Is het een misdrijf om op straat iets naar een vrouw te roepen of iemand te vernederen omwille van zijn of haar geslacht? — Ja, dat kan. Iemand in het openbaar duidelijk vernederen omwille van zijn of haar geslacht en de waardigheid van die persoon ernstig aantasten, is een misdrijf (niveau 2).
☐ Onder voorwaarden: Mag ik iemand stiekem opnemen? Is het verboden om een telefoongesprek op te nemen waaraan ik zelf deelneem? — Dat hangt af van de situatie. Een gesprek opnemen waaraan u zelf deelneemt, is volgens het Strafwetboek geen misdrijf. Stiekem gesprekken van anderen opnemen is wel een misdrijf (niveau 2). Stiekem iemand bekijken of opnemen die naakt is en denkt dat niemand hem ziet, is ook een misdrijf (niveau 3).
☐ Onder voorwaarden: Is de werkloosheidsuitkering niet langer onbeperkt in de tijd? Hoelang kan ik ze krijgen na de hervorming van 2026? — Nee, voor de meeste mensen is ze niet langer onbeperkt. Sinds 1 maart 2026 duurt de uitkering bij nieuwe aanvragen maximaal 24 maanden; sommige groepen vallen buiten die beperking. U moet wel voldoende gewerkt hebben, ingeschreven zijn als werkzoekende en beschikbaar zijn voor de arbeidsmarkt.
☐ Onder voorwaarden: Ik ben student. Hoeveel uur per jaar mag ik als jobstudent werken en waarop moet ik letten? — Sinds 2025 kunt u 650 uur per jaar werken tegen een verlaagde bijdrage. Meer werken is niet verboden, maar op de extra uren betaalt u de gewone bijdrage. Het kan ook gevolgen hebben voor het kindergeld en de belastingen van uw ouders.
☐ Onder voorwaarden: Heb ik voor een elektrische fiets een rijbewijs of een helm nodig, en is er een minimumleeftijd? — Voor een gewone elektrische fiets (maximaal 250 W, de ondersteuning stopt bij 25 km/u) niet; die geldt als een gewone fiets. Voor een gemotoriseerd rijwiel met een motor tot 1 kW moet u minstens 16 jaar zijn.
☐ Onder voorwaarden: Mag ik met de fiets naast iemand rijden, en mag ik een eenrichtingsstraat in tegen de rijrichting? — Ja, onder voorwaarden. Op de weg mag u met twee naast elkaar rijden; buiten de bebouwde kom gaat u achter elkaar rijden als er van achteren een voertuig komt. Een eenrichtingsstraat mag u alleen tegen de rijrichting in inrijden als een onderbord dat toelaat.
☐ Onder voorwaarden: Mag ik op de rijbaan fietsen als er een fietspad is, en mag ik mijn fiets op het trottoir zetten? — Is er rechts van u een berijdbaar fietspad, dan moet u dat gebruiken. Zet uw fiets niet op de rijbaan of op een parkeerstrook, maar op het trottoir of in een fietsenstalling, zonder iemand te hinderen.
☐ Onder voorwaarden: Heb ik een rijbewijs, een nummerplaat en een verzekering nodig om met een bromfiets (scooter) te rijden? — Onder voorwaarden. Voor een bromfiets klasse A, die maximaal 25 km/u rijdt, hebt u geen rijbewijs nodig; voor klasse B, die 45 km/u rijdt, hebt u een rijbewijs AM nodig. Voor beide zijn een nummerplaat en een verzekering verplicht.
☐ Onder voorwaarden: Mag ik met mijn rijbewijs B een motorfiets van 125 cc besturen? Op welke leeftijd kan ik mijn motorrijbewijs halen? — Onder voorwaarden. Hebt u uw rijbewijs B minstens 2 jaar, hebt u een opleiding van 4 uur gevolgd en staat code 372 op uw rijbewijs, dan mag u een motorfiets tot 125 cc besturen. Voor een krachtigere motorfiets hebt u een rijbewijs A2 of A nodig.
☐ Onder voorwaarden: Mag ik op een motorfiets of bromfiets een passagier of een kind achterop nemen? — Onder voorwaarden. De passagier moet een zitplaats hebben en zijn voeten moeten op de voetsteunen staan. Een kind jonger dan 3 jaar mag niet mee; op een motorfiets van meer dan 125 cc mag geen kind jonger dan 8 jaar mee.
☐ Onder voorwaarden: Mag de politie mijn rijbewijs meteen intrekken? Wat gebeurt er als ik in die periode toch met de auto rijd? — Ja, in sommige ernstige gevallen kan uw rijbewijs ter plaatse worden ingetrokken; dat duurt in principe 15 dagen. In die periode met de auto rijden is een zwaar misdrijf en leidt tot een verval van het recht tot sturen van minstens 3 maanden.

Doe dit niet (27)

VerkeerVerboden

Wat gebeurt er als ik met de auto rijd nadat ik cannabis heb gerookt?

Rijden onder invloed van drugs is verboden en er geldt nultolerantie. Is de speekseltest positief, dan mag u minstens 12 uur niet rijden. Uw rijbewijs kan 15 dagen worden ingetrokken en het dossier gaat naar de rechter.Regel openen VerkeerVerboden· Verkeersovertreding 3e graad

Mag ik op mijn telefoon kijken terwijl ik voor een rood licht wacht?

Nee. Tijdens het rijden mag u uw telefoon niet in de hand houden of bedienen, ook niet als u voor een rood licht of in de file wacht. Dit is een overtreding van de derde graad en uw rijbewijs kan 15 dagen worden ingetrokken.Regel openen Gezin en kinderenVerboden· Strafwetboek, niveau 3

Mag ik mijn dochter of zoon dwingen te trouwen met iemand die hij of zij niet wil?

Nee. Iemand dwingen te trouwen is een misdrijf (niveau 3). Een kennismaking via de familie mag, maar de jongere beslist uiteindelijk zelf en in vrijheid.Regel openen StrafrechtVerboden· Strafwetboek, niveau 3

Mag ik een mes, pepperspray of boksbeugel bij me hebben om mezelf te beschermen?

Nee. Pepperspray, boksbeugels en sommige messen zijn verboden wapens. Dat u het 'om uzelf te beschermen' bij u hebt, maakt het niet toegelaten.Regel openen StrafrechtVerboden· Strafwetboek, niveau 1

Is cannabis in België toegelaten? Mag ik een kleine hoeveelheid bij me hebben?

Nee, cannabis is niet toegelaten. Ook bezit is een misdrijf. Voor eigen gebruik, op een plaats die niet voor iedereen toegankelijk is en zonder verzwarende omstandigheden, valt het onder het lichtste niveau (niveau 1). Op straat of in een park is het niveau 2. Op verkoop staan zeer zware straffen.Regel openen StrafrechtVerboden· Strafwetboek, niveau 1

Wat gebeurt er als ik iemand sla tijdens een vechtpartij? Is het ook een misdrijf als hij begonnen is?

Meestal wel. Dat de ander begonnen is, geeft u op zich nog geen gelijk. Alleen een evenredige verdediging tegen een zware en plotse aanval waaraan u niet kunt ontsnappen, is wettige verdediging. Opzettelijke slagen en verwondingen worden bestraft van niveau 1 tot 3, afhankelijk van hoe ernstig de verwondingen zijn. Overlijdt de persoon, dan is het niveau 4.Regel openen Digitaal levenVerboden· Strafwetboek, niveau 3

Mag ik iemand mijn bankkaart of rekening laten gebruiken voor een paar honderd euro?

Nee, doe dat niet. Het geld dat over uw rekening gaat, komt vaak van oplichting. Weet u of moet u weten dat het geld van een misdrijf komt? Dan is het witwassen (niveau 3) als u dat geld op uw rekening laat staan of doorstort.Regel openen Digitaal levenVerboden· Strafwetboek, niveau 2

Is het een misdrijf om iemand op WhatsApp te beledigen of 'ik vind je wel' te schrijven?

Dat kan. Een bedreiging die iemand ernstig bang maakt, is een misdrijf: dreigen met een zware aanslag, zoals doden, is niveau 2; dreigen met een lichtere aanslag is niveau 1. Belediging en laster zijn misdrijven van niveau 1 als ze in het openbaar gebeuren (bv. in een groep). Een schermafbeelding kan als bewijs worden gebruikt.Regel openen Digitaal levenVerboden· Strafwetboek, niveau 3

Is het een misdrijf om een intieme foto van mijn ex te delen of daarmee te dreigen?

Ja, dat is een zwaar misdrijf. Seksuele beelden delen zonder toestemming is niveau 3. Dreigen met zo'n beeld of iemand ermee chanteren is een apart misdrijf.Regel openen Digitaal levenVerboden· Strafwetboek, niveau 2

Mag ik stiekem in de telefoon of het Instagram-account van mijn partner kijken als ik het wachtwoord ken?

Nee. Zonder toestemming binnendringen in de telefoon of het account van iemand anders is een misdrijf (niveau 2). Dat het om uw partner gaat, verandert daar niets aan.Regel openen Digitaal levenVerboden· Strafwetboek, niveau 2

Is het een misdrijf om na de scheiding mijn ex voortdurend te bellen, berichten te sturen of voor zijn of haar huis te wachten?

Ja. Belaging is een misdrijf van niveau 2; in verzwarende omstandigheden is het niveau 3.Regel openen Werk en geldVerboden

Mag ik zwartwerken terwijl ik een werkloosheidsuitkering krijg?

Nee. Zwartwerken terwijl u een uitkering krijgt, is sociale fraude. Uw uitkering wordt geschorst, het geld dat u onterecht kreeg, wordt teruggevorderd en er kan een strafzaak worden gestart.Regel openen VerkeerVerboden· Verkeersovertreding 3e graad

Mag ik bellen tijdens het fietsen of zonder licht rijden?

Nee. Ook op de fiets is het verboden uw telefoon in de hand te houden, en in het donker zijn voor- en achterlicht verplicht. De alcoholgrenzen gelden ook voor fietsers.Regel openen VerkeerVerboden

Ik heb een geparkeerde auto geschramd en niemand heeft het gezien; mag ik wegrijden?

Nee. Wegrijden om aan de vaststellingen te ontsnappen terwijl u weet dat u bij een ongeval betrokken was, is een misdrijf: vluchtmisdrijf. Ook als het ongeval niet uw schuld was. Is de eigenaar er niet? Laat dan uw naam en adres achter of verwittig de politie.Regel openen StrafrechtVerboden· Strafwetboek, niveau 3

Mag ik een vals loonbriefje, huurcontract of diploma gebruiken om een woning te huren of werk te vinden?

Nee. Een vals document maken en het bewust gebruiken, zijn allebei misdrijven (niveau 3). Ook als iemand anders het document heeft gemaakt, bent u verantwoordelijk als u het gebruikt terwijl u weet dat het vals is.Regel openen StrafrechtVerboden· Strafwetboek, niveau 3

Mag ik thuisblijven van het werk met een gekocht of zelf aangepast doktersbriefje terwijl ik niet ziek ben?

Nee. Een vals of aangepast doktersbriefje is valsheid in geschriften (niveau 3). U kunt ook uw job en uw uitkering verliezen.Regel openen StrafrechtVerboden· Strafwetboek, niveau 2

Is een bericht op sociale media dat oproept tot haat of geweld tegen een groep een misdrijf?

Ja. In het openbaar aanzetten tot discriminatie, haat of geweld tegen een persoon of groep is een misdrijf (niveau 2). Deze regel beschermt ook migranten en vluchtelingen die worden geviseerd omwille van hun afkomst of geloof.Regel openen StrafrechtVerboden· Strafwetboek, niveau 5

Wat moet ik doen als ik word aangevallen omwille van mijn afkomst of geloof? Is dat een zwaarder misdrijf?

Ja, het is zwaarder. Geweld omwille van afkomst, geloof of een gelijkaardig kenmerk is geweld met een discriminerende drijfveer (niveau 2–5). Bent u slachtoffer? Neem dan contact op met de politie en met Unia.Regel openen StrafrechtVerboden· Strafwetboek, niveau 1

Mag ik op straat mijn gezicht zo bedekken dat ik niet herkenbaar ben? Valt een hoofddoek onder dit verbod?

Nee. Op openbaar toegankelijke plaatsen is kleding die het gezicht onherkenbaar maakt verboden (niveau 1). Een hoofddoek die het gezicht vrijlaat, valt niet onder dit verbod.Regel openen Reizen en douaneVerboden

Mag ik voor mezelf namaaktassen, -horloges of -kleding (vals merk) uit het buitenland meebrengen?

Nee. Namaakproducten naar België brengen is verboden. De douane kan het product in beslag nemen en een geldboete opleggen.Regel openen StrafrechtVerboden· Strafwetboek, niveau 2

Is iets kleins uit de supermarkt meenemen zonder te betalen ook diefstal?

Ja. Hoe klein de waarde ook is, diefstal is een misdrijf (niveau 2). Als er geweld of bedreiging wordt gebruikt, is de straf niveau 3.Regel openen StrafrechtVerboden· Strafwetboek, niveau 2

Is graffiti spuiten op een muur of schade toebrengen aan een auto of bushokje een misdrijf?

Ja. Zonder toestemming graffiti aanbrengen op andermans eigendom of het beschadigen is vandalisme. Bij gebouwen, voertuigen en gemeenschappelijke voorzieningen is de straf zwaarder (niveau 2). Ook de gemeente kan een administratieve geldboete opleggen.Regel openen StrafrechtVerboden· Strafwetboek, niveau 3

Wat gebeurt er als ik in het verkeer iemands dood veroorzaak of iemand verwond? Wordt de straf zwaarder bij alcohol, gsm-gebruik of door het rood rijden?

Door een ernstige onvoorzichtigheid in het verkeer iemands dood veroorzaken, is een misdrijf (niveau 3). Bij een rood licht, een gsm in de hand, dronkenschap of een zware snelheidsovertreding is het niveau 4: 5 – 10 jaar gevangenisstraf.Regel openen Digitaal levenVerboden· Strafwetboek, niveau 3

Is het een misdrijf om een video met kindermisbruik die in een WhatsApp-groep binnenkomt te openen, te bewaren of 'als waarschuwing' te delen?

Ja, dat kan. Bewust toegang zoeken tot beelden van kindermisbruik is een misdrijf (niveau 2); ze bewust bewaren of delen is zwaarder (niveau 3). Deel ze zelfs niet als waarschuwing; meld het aan de politie of Child Focus.Regel openen StrafrechtVerboden· Strafwetboek, niveau 3

Is het een misdrijf om op sociale media iets te posten dat een terreuraanslag verheerlijkt of oproept om een terroristische organisatie te steunen?

Ja, dat kan. Terroristische misdrijven in het openbaar verheerlijken, rechtvaardigen of ertoe aanzetten is een misdrijf als het met dat opzet gebeurt en een ernstig risico op een nieuw misdrijf doet ontstaan (niveau 3–4). Bewust steun geven aan een terroristische groep is ook een misdrijf.Regel openen StrafrechtVerboden· Strafwetboek, niveau 2

Wordt geweld tegen een politieagent, arts, leerkracht of buschauffeur vanwege zijn werk zwaarder bestraft?

Ja. Geweld tegen een persoon met een maatschappelijke functie, naar aanleiding van de uitoefening van die functie, wordt een niveau zwaarder bestraft dan gewoon geweld (niveau 2–5). Die persoon naar aanleiding van zijn functie opzettelijk doden is niveau 8; de wet voorziet levenslange gevangenisstraf.Regel openen StrafrechtVerboden· Strafwetboek, niveau 5

Is het een misdrijf om iemand met geweld vast te houden zodat een schuld wordt betaald?

Ja. Iemand bewust en onrechtmatig vasthouden is vrijheidsberoving (niveau 3). Iemand vasthouden als borg voor de uitvoering van een bevel of voorwaarde is gijzeling (niveau 5).Regel openen

Dit moet u doen (8)

StrafrechtVerplicht· Strafwetboek, niveau 1

Moet ik mijn identiteitskaart tonen als de politie mij tegenhoudt? Mag ik me verzetten als ik het onterecht vind?

Ja, u moet uw identiteitskaart tonen. Met geweld verzet plegen tegen de politie is een misdrijf (zonder wapen niveau 1, met wapen niveau 2). Vindt u een optreden onterecht? Blijf kalm en dien achteraf een klacht in.Regel openen Natuur en dierenVerplicht

Heb ik voor een speed pedelec (elektrische fiets tot 45 km/u) een rijbewijs, een helm en een nummerplaat nodig?

Ja. Een speed pedelec is wettelijk een bromfiets klasse P. U moet minstens 16 jaar zijn en u hebt een rijbewijs AM of B, een helm, een inschrijving en een SP-nummerplaat nodig.Regel openen VerkeerVerplicht· Verkeersovertreding 1e graad

Moet ik op een motorfiets of bromfiets een helm en speciale kleding dragen?

Ja. Op een motorfiets en op een bromfiets dragen zowel de bestuurder als de passagier een helm. Op een motorfiets zijn daarnaast handschoenen, een jas met lange mouwen, een lange broek en laarzen die de enkels beschermen verplicht.Regel openen VerkeerVerplicht

De politie hield mij tegen voor een verkeerscontrole: welke documenten moet ik tonen, en mag ik de ademtest weigeren?

Ja, u moet uw rijbewijs tonen; ook de documenten van het voertuig moeten in het voertuig liggen. De ademtest mag u niet weigeren. Wie de test bewust weigert, krijgt dezelfde straf als bij 0,8 promille of meer.Regel openen Werk en geldVerplicht

Moet ik elk jaar een belastingaangifte indienen? Moet ik iets doen met het 'voorstel' van de FOD Financiën?

Ja. Vanaf 18 jaar moet u elk jaar aangifte doen, ook als u geen inkomen had. Stuurt de FOD Financiën u een kant-en-klaar voorstel? Dan kan het volstaan dat u het controleert.Regel openen

Hangt af van de situatie (21)

VerkeerOnder voorwaarden

Ik heb een of twee pinten gedronken. Mag ik nog met de auto rijden?

Nee, als uw bloedalcoholgehalte hoger is dan 0,5 promille (0,22 mg/l in de uitgeademde lucht). Voor professionele bestuurders is de grens 0,2 promille. Het veiligst is om helemaal niet te rijden als u gedronken hebt.Regel openen VerkeerOnder voorwaarden

Mag mijn kind een elektrische step gebruiken? Mag dat op het voetpad?

In het verkeer moet uw kind minstens 16 jaar zijn, behalve op plaatsen zoals woonerven en speelstraten. Voor een elektrische step gelden de regels voor fietsers: binnen de bebouwde kom mag u niet op het voetpad rijden, u mag geen tweede persoon meenemen en de maximumsnelheid is 25 km/u.Regel openen StrafrechtOnder voorwaarden· Strafwetboek, niveau 3

Is het een misdrijf om een telefoon te kopen die een kennis heel goedkoop verkoopt?

Ja, dat kan. Bewust gestolen goederen kopen is een misdrijf van niveau 3. Volgens de wet geldt het ook als 'bewust' als u beseft dat het goed gestolen kan zijn. Een verdacht lage prijs is daarom riskant.Regel openen Buren en gemeenteOnder voorwaarden

Mag ik barbecueën in het park?

Dat verschilt per gemeente en per park. In veel parken mag u alleen barbecueën op aangeduide plaatsen.Regel openen VerkeerOnder voorwaarden· Verkeersovertreding 1e graad

Mag ik als voetganger de weg oversteken waar ik wil?

Onder voorwaarden. Is er binnen ongeveer 20 meter een oversteekplaats voor voetgangers? Dan moet u die gebruiken. Bij een rood voetgangerslicht mag u niet oversteken, en aan de tram moet u voorrang geven.Regel openen StrafrechtOnder voorwaarden

Verlies ik mijn verblijfsvergunning of mijn Belgische nationaliteit als ik voor een misdrijf word veroordeeld?

Onder voorwaarden. Niet elke veroordeling beëindigt automatisch uw verblijf. Maar bij zware of herhaalde misdrijven kan uw verblijf worden beëindigd, en dat kan ook een negatieve invloed hebben op een nationaliteitsaanvraag.Regel openen Gezin en kinderenOnder voorwaarden

Mag iemand jonger dan 18 jaar in België trouwen?

In principe niet. De huwelijksleeftijd is 18 jaar. De familierechtbank kan alleen bij ernstige redenen een uitzondering toestaan.Regel openen Gezin en kinderenOnder voorwaarden

Mag ik een foto van mijn kind of van iemand anders op sociale media delen? Vanaf welke leeftijd mag mijn kind een account openen?

Onder voorwaarden. Wilt u een foto van een herkenbare persoon buiten de privékring delen? Dan hebt u toestemming nodig. Een kind jonger dan 13 jaar heeft voor sociale media de toestemming van zijn ouders nodig.Regel openen Gezin en kinderenOnder voorwaarden

Wat gebeurt er als mijn kind jonger dan 18 jaar een misdrijf pleegt?

Het kind komt meestal voor de jeugdrechtbank. Het doel is eerder opvoeding en herstel van de schade dan straf. Maar een jongere vanaf 16 jaar kan bij een zwaar misdrijf naar een rechtbank voor volwassenen worden verwezen.Regel openen Identiteit en adresOnder voorwaarden

Is stemmen in België verplicht? Wat gebeurt er als ik niet ga stemmen?

Onder voorwaarden. Bij federale, regionale en Europese verkiezingen is het voor kiezers verplicht. In Vlaanderen is het sinds 2024 niet meer verplicht bij lokale en provinciale verkiezingen.Regel openen StrafrechtOnder voorwaarden· Strafwetboek, niveau 2

Is het een misdrijf om op straat iets naar een vrouw te roepen of iemand te vernederen omwille van zijn of haar geslacht?

Ja, dat kan. Iemand in het openbaar duidelijk vernederen omwille van zijn of haar geslacht en de waardigheid van die persoon ernstig aantasten, is een misdrijf (niveau 2).Regel openen Digitaal levenOnder voorwaarden· Strafwetboek, niveau 3

Mag ik iemand stiekem opnemen? Is het verboden om een telefoongesprek op te nemen waaraan ik zelf deelneem?

Dat hangt af van de situatie. Een gesprek opnemen waaraan u zelf deelneemt, is volgens het Strafwetboek geen misdrijf. Stiekem gesprekken van anderen opnemen is wel een misdrijf (niveau 2). Stiekem iemand bekijken of opnemen die naakt is en denkt dat niemand hem ziet, is ook een misdrijf (niveau 3).Regel openen Werk en geldOnder voorwaarden

Is de werkloosheidsuitkering niet langer onbeperkt in de tijd? Hoelang kan ik ze krijgen na de hervorming van 2026?

Nee, voor de meeste mensen is ze niet langer onbeperkt. Sinds 1 maart 2026 duurt de uitkering bij nieuwe aanvragen maximaal 24 maanden; sommige groepen vallen buiten die beperking. U moet wel voldoende gewerkt hebben, ingeschreven zijn als werkzoekende en beschikbaar zijn voor de arbeidsmarkt.Regel openen Werk en geldOnder voorwaarden

Ik ben student. Hoeveel uur per jaar mag ik als jobstudent werken en waarop moet ik letten?

Sinds 2025 kunt u 650 uur per jaar werken tegen een verlaagde bijdrage. Meer werken is niet verboden, maar op de extra uren betaalt u de gewone bijdrage. Het kan ook gevolgen hebben voor het kindergeld en de belastingen van uw ouders.Regel openen VerkeerOnder voorwaarden· Verkeersovertreding 1e graad

Heb ik voor een elektrische fiets een rijbewijs of een helm nodig, en is er een minimumleeftijd?

Voor een gewone elektrische fiets (maximaal 250 W, de ondersteuning stopt bij 25 km/u) niet; die geldt als een gewone fiets. Voor een gemotoriseerd rijwiel met een motor tot 1 kW moet u minstens 16 jaar zijn.Regel openen VerkeerOnder voorwaarden· Verkeersovertreding 3e graad

Mag ik met de fiets naast iemand rijden, en mag ik een eenrichtingsstraat in tegen de rijrichting?

Ja, onder voorwaarden. Op de weg mag u met twee naast elkaar rijden; buiten de bebouwde kom gaat u achter elkaar rijden als er van achteren een voertuig komt. Een eenrichtingsstraat mag u alleen tegen de rijrichting in inrijden als een onderbord dat toelaat.Regel openen VerkeerOnder voorwaarden· Verkeersovertreding 1e graad

Mag ik op de rijbaan fietsen als er een fietspad is, en mag ik mijn fiets op het trottoir zetten?

Is er rechts van u een berijdbaar fietspad, dan moet u dat gebruiken. Zet uw fiets niet op de rijbaan of op een parkeerstrook, maar op het trottoir of in een fietsenstalling, zonder iemand te hinderen.Regel openen VerkeerOnder voorwaarden

Heb ik een rijbewijs, een nummerplaat en een verzekering nodig om met een bromfiets (scooter) te rijden?

Onder voorwaarden. Voor een bromfiets klasse A, die maximaal 25 km/u rijdt, hebt u geen rijbewijs nodig; voor klasse B, die 45 km/u rijdt, hebt u een rijbewijs AM nodig. Voor beide zijn een nummerplaat en een verzekering verplicht.Regel openen VerkeerOnder voorwaarden· Verkeersovertreding 2e graad

Mag ik met mijn rijbewijs B een motorfiets van 125 cc besturen? Op welke leeftijd kan ik mijn motorrijbewijs halen?

Onder voorwaarden. Hebt u uw rijbewijs B minstens 2 jaar, hebt u een opleiding van 4 uur gevolgd en staat code 372 op uw rijbewijs, dan mag u een motorfiets tot 125 cc besturen. Voor een krachtigere motorfiets hebt u een rijbewijs A2 of A nodig.Regel openen VerkeerOnder voorwaarden· Verkeersovertreding 3e graad

Mag ik op een motorfiets of bromfiets een passagier of een kind achterop nemen?

Onder voorwaarden. De passagier moet een zitplaats hebben en zijn voeten moeten op de voetsteunen staan. Een kind jonger dan 3 jaar mag niet mee; op een motorfiets van meer dan 125 cc mag geen kind jonger dan 8 jaar mee.Regel openen VerkeerOnder voorwaarden

Mag de politie mijn rijbewijs meteen intrekken? Wat gebeurt er als ik in die periode toch met de auto rijd?

Ja, in sommige ernstige gevallen kan uw rijbewijs ter plaatse worden ingetrokken; dat duurt in principe 15 dagen. In die periode met de auto rijden is een zwaar misdrijf en leidt tot een verval van het recht tot sturen van minstens 3 maanden.Regel openen

Doe dit niet (27)

Wat gebeurt er als ik met de auto rijd nadat ik cannabis heb gerookt?

Mag ik op mijn telefoon kijken terwijl ik voor een rood licht wacht?

Mag ik mijn dochter of zoon dwingen te trouwen met iemand die hij of zij niet wil?

Mag ik een mes, pepperspray of boksbeugel bij me hebben om mezelf te beschermen?

Is cannabis in België toegelaten? Mag ik een kleine hoeveelheid bij me hebben?

Wat gebeurt er als ik iemand sla tijdens een vechtpartij? Is het ook een misdrijf als hij begonnen is?

Mag ik iemand mijn bankkaart of rekening laten gebruiken voor een paar honderd euro?

Is het een misdrijf om iemand op WhatsApp te beledigen of 'ik vind je wel' te schrijven?

Is het een misdrijf om een intieme foto van mijn ex te delen of daarmee te dreigen?

Mag ik stiekem in de telefoon of het Instagram-account van mijn partner kijken als ik het wachtwoord ken?

Is het een misdrijf om na de scheiding mijn ex voortdurend te bellen, berichten te sturen of voor zijn of haar huis te wachten?

Mag ik zwartwerken terwijl ik een werkloosheidsuitkering krijg?

Mag ik bellen tijdens het fietsen of zonder licht rijden?

Ik heb een geparkeerde auto geschramd en niemand heeft het gezien; mag ik wegrijden?

Mag ik een vals loonbriefje, huurcontract of diploma gebruiken om een woning te huren of werk te vinden?

Mag ik thuisblijven van het werk met een gekocht of zelf aangepast doktersbriefje terwijl ik niet ziek ben?

Is een bericht op sociale media dat oproept tot haat of geweld tegen een groep een misdrijf?

Wat moet ik doen als ik word aangevallen omwille van mijn afkomst of geloof? Is dat een zwaarder misdrijf?

Mag ik op straat mijn gezicht zo bedekken dat ik niet herkenbaar ben? Valt een hoofddoek onder dit verbod?

Mag ik voor mezelf namaaktassen, -horloges of -kleding (vals merk) uit het buitenland meebrengen?

Is iets kleins uit de supermarkt meenemen zonder te betalen ook diefstal?

Is graffiti spuiten op een muur of schade toebrengen aan een auto of bushokje een misdrijf?

Wat gebeurt er als ik in het verkeer iemands dood veroorzaak of iemand verwond? Wordt de straf zwaarder bij alcohol, gsm-gebruik of door het rood rijden?

Is het een misdrijf om een video met kindermisbruik die in een WhatsApp-groep binnenkomt te openen, te bewaren of 'als waarschuwing' te delen?

Is het een misdrijf om op sociale media iets te posten dat een terreuraanslag verheerlijkt of oproept om een terroristische organisatie te steunen?

Wordt geweld tegen een politieagent, arts, leerkracht of buschauffeur vanwege zijn werk zwaarder bestraft?

Is het een misdrijf om iemand met geweld vast te houden zodat een schuld wordt betaald?

Dit moet u doen (8)

Moet ik mijn identiteitskaart tonen als de politie mij tegenhoudt? Mag ik me verzetten als ik het onterecht vind?

Heb ik een vergunning nodig om te vissen in een rivier of meer?

Moet ik mijn identiteitskaart of verblijfskaart altijd bij me hebben?

Moet ik helpen als ik op straat iemand zie die gewond is of in gevaar verkeert?

Heb ik voor een speed pedelec (elektrische fiets tot 45 km/u) een rijbewijs, een helm en een nummerplaat nodig?

Moet ik op een motorfiets of bromfiets een helm en speciale kleding dragen?

De politie hield mij tegen voor een verkeerscontrole: welke documenten moet ik tonen, en mag ik de ademtest weigeren?

Moet ik elk jaar een belastingaangifte indienen? Moet ik iets doen met het 'voorstel' van de FOD Financiën?

Hangt af van de situatie (21)

Ik heb een of twee pinten gedronken. Mag ik nog met de auto rijden?

Mag mijn kind een elektrische step gebruiken? Mag dat op het voetpad?

Is het een misdrijf om een telefoon te kopen die een kennis heel goedkoop verkoopt?

Mag ik barbecueën in het park?

Mag ik als voetganger de weg oversteken waar ik wil?

Verlies ik mijn verblijfsvergunning of mijn Belgische nationaliteit als ik voor een misdrijf word veroordeeld?

Mag iemand jonger dan 18 jaar in België trouwen?

Mag ik een foto van mijn kind of van iemand anders op sociale media delen? Vanaf welke leeftijd mag mijn kind een account openen?

Wat gebeurt er als mijn kind jonger dan 18 jaar een misdrijf pleegt?

Is stemmen in België verplicht? Wat gebeurt er als ik niet ga stemmen?

Is het een misdrijf om op straat iets naar een vrouw te roepen of iemand te vernederen omwille van zijn of haar geslacht?

Mag ik iemand stiekem opnemen? Is het verboden om een telefoongesprek op te nemen waaraan ik zelf deelneem?

Is de werkloosheidsuitkering niet langer onbeperkt in de tijd? Hoelang kan ik ze krijgen na de hervorming van 2026?

Ik ben student. Hoeveel uur per jaar mag ik als jobstudent werken en waarop moet ik letten?

Heb ik voor een elektrische fiets een rijbewijs of een helm nodig, en is er een minimumleeftijd?

Mag ik met de fiets naast iemand rijden, en mag ik een eenrichtingsstraat in tegen de rijrichting?

Mag ik op de rijbaan fietsen als er een fietspad is, en mag ik mijn fiets op het trottoir zetten?

Heb ik een rijbewijs, een nummerplaat en een verzekering nodig om met een bromfiets (scooter) te rijden?

Mag ik met mijn rijbewijs B een motorfiets van 125 cc besturen? Op welke leeftijd kan ik mijn motorrijbewijs halen?

Mag ik op een motorfiets of bromfiets een passagier of een kind achterop nemen?

Mag de politie mijn rijbewijs meteen intrekken? Wat gebeurt er als ik in die periode toch met de auto rijd?